|
 หนอนเลี้ยงนกเป็นตัวอ่อนของแมลงชนิดหนึ่ง
ที่เรียกว่า Mealworm เป็นหนอนที่มีขนาดใหญ่ลำตัวสีน้ำตาลอ่อน
ผอมยาว มีลักษณะเป็นรูปทรงกระบอก
เมื่อโตเต็มวัยจะกลายเป็นแมลงปีกแข็งสีดำเรียกว่า Meal-Beetle
เป็นแมลงศัตรูผลผลิตทางการเกษตรในยุ้งฉางของประเทศแถบหนาวหรือค่อนข้างหนาวโดยทำลายข้าวสาลี
วงจรชีวิตช่วงที่เป็นตัวหนอนของแมลงชนิดนี้ยาวมาก
จึงนิยมนำมาใช้เป็นอาหารสัตว์ปีก รวมไปถึงกบทูด
เป็นแมลงที่ชอบอากาศหนาวและต้องการความชื้นสูง
อาหารหลักที่ใช้เพาะเลี้ยงคือ รำข้าวสาลี
ซึ่งสามารถหากินได้ตามร้านค้า หากต้องการซื้อในปริมาณมาก ๆ
สามารถหาซื้อได้แถวพระประแดง
เนื่องจากมีการนำเข้าข้าวสาลีในปีหนึ่ง ๆ
เป็นจำนวนมากเพื่อนำมาทำอาหาร ประเภทขนมปังและขนมเค้ก
ดังนั้นรำข้าวสาลี จึงไม่ใช่สิ่งที่หายากนอกจากนี้
อาจใช้ข้าวเจ้าแทนก็ได้ แต่เมื่อเปรียบเทียบกันแล้ว
ข้าวสาลีให้ผลผลิตดีที่สุด ส่วนข้าวเจ้าผลผลิตจะลดลง 50%
และหนอนที่ได้มีขนาดเล็กกว่าน้ำหนักน้อยกว่าอีกด้วยในบางสถานที่อาจใช้อาหารไก่สำเร็จรูปเลี้ยงหนอนแทนรำข้าวสาลี
และใช้พืชผักเป็นอาหารเสริม เช่น ใบตำลึง ผักกาดขาว
แต่ต้องให้แน่ใจว่าปราศจากยาฆ่าแมลง เพราะอาจทำให้หนอนตายได้
ซึ่งก็นับว่าได้ผลดีในระดับหนึ่ง ผลผลิตไม่แตกต่างกันมากนัก
อาหารก็หาซื้อได้ง่ายกว่า
ราคาถูกกว่ารำข้าวสาลีและสะดวกต่อการดูแลรักษา
อุปกรณ์ในการเพาะเลี้ยง
1. ถาดอาหาร ใช้ถาดอลูมิเนียมที่มีขอบสูงประมาณ 2 3 นิ้ว
2.
ฝาครอบถาด ไม่ว่าจะใช้ภาชนะอะไรต้องมีฝาครอบ
โดยทำเป็นมุ้งลวดอลูมิเนียมจะทำเองโดยใช้ไม้เป็นกรอบหรือจ้างร้านทำอลูมิเนียมก็ได้
ฝานี้มีประโยชน์ คือช่วยกันแมลงาบ จิ้งจก และนกกระจอกมากิน
และสามารถวางซ้อนกันได้โดยไม่เสียพื้นที่
3. จานพลาสติกแบน
สำหรับใส่น้ำให้หนอนกินและเพิ่มปริมาณความชื้นในถาดเลี้ยงโดยใช้ผ้าขนหนูหนา
ๆ ชุบน้ำจนชุ่มวางในจาน เป็นการกันไม่ให้หนอนจมน้ำตาย
4.
ตะแกรงสำหรับร่อนตัวหนอนจากรำข้าว
หาซื้อได้ตามร้านจำหน่ายเครื่องมือก่อสร้างทั่วไป
5.
ชั้นหรือโต๊ะสำหรับวางถาด
ต้องมีถ้วยหล่อน้ำรองขาโต๊ะเพื่อกันมดแมลง
ยิ่งมีหลายชั้นยิ่งดีเพราะจะวางถาดได้มากวางไว้ในที่ร่มไม่ถูกแดดจะอยู่ในตัวอาคารหรือนอกอาคารก็ได้แต่ควรอยู่บริเวณที่เย็นถ้าใกล้น้ำได้ยิ่งดีเพราะหนอนชนิดนี้ต้องการความชื้นมาก
ขั้นตอนในการเพาะเลี้ยง
เมื่อเตรียมอุปกรณ์พร้อมและรำข้าวเป็นที่เรียบร้อยแล้ว
ก็ซื้อหนอนมาเลี้ยงได้เลย นำหนอนมาใส่ถาดที่มีรำข้าวสาลี
เอาจานพลาสติกใส่ผ้าชุบน้ำ วางไว้กลางถาดปิดด้วยฝาครอบ
ก็เป็นอันเสร็จ หนอนจะกินรำข้าวไปเรื่อย ๆ
และกินน้ำในจานที่เตรียมไว้
คอยดูแลอย่าให้ผ้าแห้งเอาพืชผักให้หนอนกินบ้างตามโอกาส
เมื่ออาหารจวนหมด และถ่ายมูลออกมามีปริมาณมาก
ก็ทำการเปลี่ยนอาหารใหม่โดยใช้ตะแกรงร่อนตัวหนอนออกแล้วเอารำข้าวใส่เข้าไปใหม่
 เมื่อเลี้ยงไปได้ระยะหนึ่งหนอนก็จะเข้าดักแด้ให้แยกตัวดักแด้ออกมาใส่ถาดใหม่ไว้
เมื่อดักแด้โตเต็มวัยก็แยกไปไว้ในถาดที่มีรำข้าว
เหมือนกับเริ่มเลี้ยงหนอนโดยเฉลี่ยถาดละ 10 คู่
ตัวเต็มวัยของหนอนจะเริ่มผสมพันธุ์หลังจากออกดักแด้ประมาณ 7
วัน จากนั้นจะวางไข่ในรำข้าวแบบกระจัดกระจายทั่วไป
วางไข่ประมาณ 30 50 ฟองต่อตัว
หลังจากวางไข่ครั้งแรกจะยังไม่ตาย
สามารถผสมพันธุ์และวางไข่ได้อีกหลายครั้ง
การเลี้ยงในที่ ๆ ค่อนข้างร้อนและมีความชื้นต่ำ
ถ้าจะให้ได้ผลควรทำห้องเล็ก ๆ
แล้วขังน้ำไว้ในห้องเพื่อปรับระดับความชื้นให้สูงขึ้น
เอาภาชนะที่ใช้เลี้ยงหนอนวางแช่ในน้ำนอกจากนี้ไม่ควรเลี้ยงหนอนให้แออัดเกินไปเพราะอาจทำให้ได้หนอนที่มีขนาดเล็กและในระยะที่หนอนเพิ่งฟักออกจากไข่
การเปลี่ยนอาหารโดยย้ายหนอนออกจากอาหารเก่า
ควรรอให้หนอนโตขึ้นเล็กน้อย
เพราะจะได้ไม่มีการหลงหรือทิ้งไปกับอาหารอื่น
ศัตรูของตัวหนอน
นอกจากมด แมลงสาบ และจิ้งจกแล้ว ศัตรูอีกชนิดหนึ่งก็คือ
มอดแป้ง ซึ่งจะติดมากับรำข้าวสาลี
มอดแป้งนี้จะทำลายหนอนโดยเจาะกินทั้งในระยะที่เป็นตัวหนอนและระยะที่เป็นดักแด้
ถ้าจะเลี้ยงให้ได้ผลจริง ๆ
ก่อนนำรำข้าวสาลีมาเลี้ยงหนอนจึงควรอบเสียก่อน
เพื่อทำลายตัวและไข่ของมอดแป้ง อบในอุณหภูมิประมาณ 100
องศาเซลเซียส ประมาณ 1 ชั่วโมง
ข้อมูลจากหนังสือ
คู่มือการเพาะเลี้ยงสัตว์ป่า
โดยศูนย์พัฒนาการจัดการสัตว์ป่าบึงฉวาก , เมษายน 2544 |
